De Europese markt

• 1. Wat is aardgas?
• 2. Waar bevinden zich wereldwijd de belangrijkste reserves ?
• 3. Hoe groot zijn de wereldwijde aardgasreserves voor de toekomst?
• 4. Hoeveel aardgas wordt er wereldwijd verbruikt?
• 5. Wat is het Europese aardgasdistributienet?
• 6. Wat is vloeibaar aardgas?
• 7. Hoe is de gassector in Europa georganiseerd?
• 8. Waar komt het aardgas vandaan dat in Nederland wordt verbruikt?

1. Wat is aardgas?

Aardgas is een primaire energiebron die aanwezig is in de natuur en zonder verdere bewerking inzetbaar is. Het is geurloos, licht ontvlambaar en niet giftig. Het bestaat uit methaan (tussen 80 en 99 procent) en lichte koolwaterstoffen als ethaan, propaan. Zo bestaat het aardgas uit het Groningse Slochteren voor 81 procent uit methaan, voor 3,6 procent uit hogere gasvormige koolwaterstoffen, voor 0,4 procent uit H2S (zwavelwaterstof) en voor de rest uit stikstof en kooldioxide (15 %).

Naar boven

---

2. Waar bevinden zich wereldwijd de belangrijkste reserves ?

De aardgasreserves zijn relatief goed verdeeld over de verschillende continenten. De belangrijkste vindplaatsen van aardgas bevinden zich in West-Siberië, met een totale voorraad van naar schatting 48.000 miljard kubieke meter. De twee grootste gasbellen daar bevatten reserves van 7000 miljard kubieke meter. Andere grote gasproducenten zijn Iran, Venezuela, Algerije en Qatar. In Europa zijn Nederland met het Groningse gas en Noorwegen met het Noordzeegas grote producenten.

Naar boven

---

3. Hoe groot zijn de wereldwijde aardgasreserves voor de toekomst?

De aangetoonde wereldwijde aardgasreserves bedroegen in 2008 180.000 miljard kubieke meter, een volume dat de aardgasbevoorrading van de wereldbevolking (bij het huidige verbruik) verzekert voor ongeveer zestig jaar. Als we hierbij de voorraden optellen die momenteel om financiële of technologische redenen niet kunnen worden ontgonnen (gashydraten, bijvoorbeeld), is er een reserve voor ongeveer 170 jaar.

Naar boven

---

4. Hoeveel aardgas wordt er wereldwijd verbruikt?

De wereldaardgasconsumptie bedroeg in 2004 2.689 miljard kubieke meter. Op de Europese markt werd dat jaar 458 miljard kubieke meter verbruikt. Met een verbruik van bijna 100 miljard kubieke meter elk, zijn het Verenigd Koninkrijk en Duitsland de grootste verbruikers in Europa.

Naar boven

---

5. Wat is het Europese aardgasdistributienet?

Het Europese aardgasdistributienet strekt zich uit van de Noordzee en de Baltische Zee tot aan de Middellandse Zee, en van de Atlantische Oceaan tot in Oost-Europa. Het bestaat uit netten van verschillende Europese gasmaatschappijen, die onderling aan elkaar verbonden zijn. Momenteel wordt de infrastructuur verder uitgebreid met een verbinding (onder de Oostzee) tussen Rusland en Duitsland. Daarnaast worden er nieuw leidingen aangelegd tussen Noorwegen en het Verenigd Koninkrijk en het continent.

Naar boven

---

6. Wat is vloeibaar aardgas?

Wanneer men aardgas afkoelt tot -161°C, wordt het een vloeistof met een volume dat 600 keer kleiner is. Met vloeibaar aardgas (in het Engels: LNG of Liquefied Natural Gas) kan een bijzonder grote hoeveelheid energie over enorme afstanden worden vervoerd dankzij speciaal uitgeruste transportschepen. Een lading van een groot transportschip (130.000 kubieke meter) volstaat bijvoorbeeld voor het jaarverbruik van een stad met 20.000 inwoners. Wanneer het vloeibare aardgas zijn bestemming heeft bereikt, wordt het in speciale terminals in gasvorm omgezet en geïnjecteerd in het distributienet. Vloeibaar aardgas vertegenwoordigt vandaag meer dan een kwart van alle internationale aardgastransacties.

Naar boven

---

7. Hoe is de gassector in Europa georganiseerd?

Door de toepassing van de Europese richtlijnen kent de Nederlandse gasmarkt een redelijke mate van concurrentie. Er zijn meerdere gasaanbieders. GasTerra, de handelspoot van de voormalige staatsmonopolist Gasunie is nog steeds een zeer grote marktspeler, al zijn de netwerkactiviteiten afgesplitst in het aardgas infrastructuurbedrijf Gasunie. Dit bedrijf is voor 100 procent in handen van de Nederlandse Staat.

• De transportnetbeheerder (pijpleidingen onder hoge druk) www.gasunie.nl .
• De distributienetbeheerders zorgen voor de levering van het aardgas aan de uiteindelijke klant en beheren de distributienetten op lokaal niveau.
• De aardgasleveranciers. Sinds de liberalisering van de markt kan het merendeel van de consumenten vrij een leverancier kiezen. Bepaalde leveranciers leveren aardgas aan alle klanten, andere focussen dan weer op een bepaald segment. Distrigas richt zich voornamelijk op de industriële afnemers.

De nationale (energie) toezichthouders waken over de goede werking van de geliberaliseerde markt.

Naar boven

---

8. Waar komt het aardgas vandaan dat in Nederland wordt verbruikt?

Veruit het grootste deel van het aardgas in Nederland is afkomstig van het Groningenveld en van de kleine velden op Nederlands grondgebied.(Zowel op het vaste land als onder de zeebodem). Hier zijn naast de NAM/GasTerra ook Total en Wintershall en enige andere bedrijven actief. Verder kent Nederland import uit Noorwegen en Rusland en een klein deel uit Duitsland en Denemarken. Als er ruimte is op de interconnector komt er soms gas uit Engeland, maar dat neemt af door de afnemende productie van Engeland. Eveneens komt er aardgas via de Interconnector naar Nederland.

Naar boven

---